Cập nhật ngày 10/12/2015 - 22:20:22

           

Đông Á đối mặt với sự thách thức mang tên "Già hóa dân số"

- Ngân hàng Thế giới vừa công bố Báo cáo về hiện tượng già hóa dân số Khu vực Đông Á – Thái Bình Dương. Theo đó, Các nước thu nhập trung bình như Trung Quốc, Thái Lan, và Việt Nam đã bắt đầu già hóa nhanh và sẽ phải đối mặt với một số thách thức.

Khu vực Đông Á đang có tốc độ già hóa nhanh nhất thế giới

Báo cáo của Ngân hàng Thế giới cho thấy, 36% dân số độ tuổi trên 65 của thế giới, khoảng 211 triệu người, đang sống trong khu vực Đông Á, và đây là con số lớn nhất so với tất cả các khu vực khác trên thế giới.

Đến năm 2040 hiện tượng già hóa sẽ làm cho dân số trong độ tuổi lao động giảm trên 15% tại Hàn Quốc và trên 10% tại Trung Quốc, Thái Lan, và Nhật Bản. Chỉ riêng tại Trung Quốc, con số đó tương đương với con số giảm sút ròng trên 90 triệu lao động.

Tốc độ già hóa nhanh trên quy mô lớn tại Đông Á đã tạo ra thách thức chính sách, áp lực kinh tế và tài khoá cũng như các rủi ro xã hội khác. Nếu không cải cách thì chi hưu trí trong khu vực sẽ tăng lên mức 8-10% GDP vào năm 2070. Đồng thời, hệ thống y tế các nước chưa được chuẩn bị để đối mặt với những khoản chi chữa bệnh, vì các như bệnh ung thư, bệnh tim, tiểu đường và các bệnh mãn tính khác sẽ chiếm 85% tổng chi phí khám chữa bệnh vào năm 2030. Ngoài ra, lớp người cao tuổi hôm nay sẽ nhận được ít chăm sóc từ gia đình hơn trước đây.

Theo báo cáo, hiện tượng già hóa một phần bắt nguồn từ kết quả phát triển kinh tế nhanh trong vài thập kỷ gần đây trong khu vực Đông Á. Thu nhập tăng lên, trình độ giáo dục cao hơn đã liên tục làm tăng tuổi thọ và đồng thời kéo theo nó sự giảm sút mạnh mẽ tỷ lệ sinh. Điều đó đã dẫn đến tình trạng tỷ lệ bổ sung nằm dưới tỷ lệ sụt giảm một khoảng cách xa tại một số nước hiện nay. Do vậy, đến năm 2060 cứ 5 nước có dân số già nhất trên thế giới, thì có một nước thuộc khu vực Đông Á, trong khi đó tỷ lệ này năm 2010 chỉ là 1/25.

Tuy nhiên, báo cáo chỉ rõ tốc độ già hóa tại mỗi nước trong khu vực Đông Á là khác nhau. Các nước thuộc nhóm trên như Nhật Bản, Singapore, Hàn Quốc là các nước đi đầu với trên 14% dân số trên 65 tuổi. Các nước trẻ hơn và nghèo hơn gồm Cam-pu-chia, Lào, và Papua New Guinea chỉ có 4% dân số trên 65 tuổi nhưng trong vòng 20-30 năm tới các nước này sẽ già hóa với tốc độ cao.

Trong đó, các nước thu nhập trung bình như Trung Quốc, Thái Lan, và Việt Nam đã bắt đầu già hóa nhanh và sẽ phải đối mặt với một số thách thức khó khăn nhất.

Việt Nam sẽ đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức khi bước vào giai đoạn già hóa nhanh

Phải có các phản ứng chính sách chủ động

Báo cáo đưa ra các đề xuất chính sách trên các lĩnh vực hưu trí, y tế và thị trường lao động. Cụ thể:

(i) Về thị trường lao động, các nước với điều kiện rất khác nhau như Nhật Bản, Malaysia, Fiji có thể khuyến khích phụ nữ tham gia lực lượng lao động, đặc biệt là thông qua các chương trình chăm sóc con cái. Các nước khác như Trung Quốc, Việt Nam và Thái Lan có thể xem xét loại bỏ các ưu đãi trong hệ thống hưu trí hiện đang khuyến khích một số nhóm, ví dụ phụ nữ tại khu vực đô thị, nghỉ hưu quá sớm. Các nước có trình độ phát triển cao hơn như Hàn Quốc, Nhật Bản có thể mở cửa thị trường lao động nhằm thu hút lao động trẻ từ các nước khác. Tất cả các nước, thuộc mọi nhóm thu nhập, đều cần cải thiện chất lượng lực lượng lao động thông qua giáo dục và học tập suốt đời.

(ii) Các nước cần tiến hành cải cách hệ thống hưu trí hiện tại trong đó bao gồm biện pháp tăng dần tuổi nghỉ hưu. Những thay đổi này sẽ cho phép mở rộng tỉ lệ hưu trí còn nhỏ hiện nay và bao gồm cả người lao động trong khu vực phi chính thức. Đối với các nước có dân số tương đối trẻ báo cáo khuyến nghị nên tính đến việc dân số sẽ già hóa nhanh chóng trong tương lai và thiết lập hệ thống hưu trí bền vững.

(iii) chuyển hướng hệ thống y tế từ tập trung vào bệnh viện sang chăm sóc ban đầu và khuyến khích quản lý người bệnh mắc đồng thời nhiều bệnh mãn tính một cách hiệu quả hơn. Một sự dịch chuyển cơ cấu như vậy đòi hỏi phải thay đổi về cách thức mua sắm thuốc men và trang thiết bị và cách thức chi trả cho đơn vị cung cấp dịch vụ và cũng đòi hỏi phải có một lực lượng cán bộ y tế mới, có thể cung cấp dịch vụ chăm sóc ban đầu với chất lượng cao. Theo báo cáo, thách thức về cung cấp dịch vụ chăm sóc dài hạn là làm sao xây dựng được các mô hình với chi phí vừa phải có thể kết hợp các phương pháp cung cấp dịch vụ dựa trên cộng đồng và tại nhà./.

Loan Trần
* Ý kiến bạn đọc
* Tin đáng chú ý
* Các tin liên quan