Cập nhật ngày 21/11/2017 - 05:40:30

           

1 năm sau sự cố Formosa: Chất lượng môi trường biển 4 tỉnh miền Trung đã ổn định

- Kết quả quan trắc, giám sát cho thấy chất lượng môi trường biển bao gồm nước biển và trầm tích biển tại 04 tỉnh miền Trung đã ổn định, đảm bảo cho mục đích nuôi trồng thủy sản, bảo tồn thủy sinh.

Tại báo cáo chất vấn và trả lời chất vấn mới gửi lên Quốc hội, Bộ Tài nguyên và Môi trường cho biết, đã và đang phối hợp với Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh giám sát chặt chẽ nguồn phát thải từ Công ty TNHH Hưng nghiệp Formosa Hà Tĩnh (FHS), đảm bảo việc hoạt động của công ty theo đúng các quy định về bảo vệ môi trường; định kỳ báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ về kết quả giám sát (Báo cáo số 90/BC-BTNMT ngày 09/11/2016; Báo cáo số 10/BC-BTNMT ngày 17/02/2017; Báo cáo số 41/BC-BTNMT ngày 17/6/2017).

FHS cầu thị thực hiện khắc phục các tồn tại, vi phạm về bảo vệ môi trường

Đến nay, sau một năm triển khai đồng bộ các giải pháp, các nguồn chất thải phát sinh từ quá trình vận hành thử nghiệm 19/22 hạng mục công trình của FHS (trong giai đoạn này FHS sử dụng phôi thép nhập khẩu để vận hành thử nghiệm) được kiểm soát chặt chẽ, đảm bảo đạt quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về môi trường trước khi thải ra môi trường; FHS đã hoàn toàn kiểm soát được các nguồn thải ô nhiễm, an toàn môi trường và đã đầu tư bổ sung nhiều hạng mục cải thiện công trình bảo vệ môi trường nhằm đảm bảo tiêu chuẩn quốc tế theo cam kết với Chính phủ Việt Nam.

Kết quả cuộc họp Hội đồng liên ngành ngày 10/5/2017 đã ghi nhận, FHS tích cực, nghiêm túc, quyết liệt và cầu thị thực hiện khắc phục các tồn tại, vi phạm về bảo vệ môi trường, thể hiện mong muốn được sản xuất, kinh doanh lâu dài và bền vững tại Việt Nam. Hội đồng đã khẳng định các hạng mục công trình bảo vệ môi trường đã hoàn thành của FHS đã đáp ứng đủ điều kiện để vận hành thử nghiệm Lò cao số 01, Xưởng luyện thép và các hạng mục công trình phụ trợ.

Để đánh giá chất lượng môi trường biển sau 01 năm xảy ra sự cố môi trường, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã chỉ đạo thực hiện chương trình quan trắc chất lượng môi trường biển tại 04 tỉnh ven biển miền Trung trong thời gian từ ngày 04 đến ngày 09/5/2017 với tổng số 68 mẫu nước biển và 11 mẫu trầm tích biển. Chương trình được triển khai trên các tuyến khảo sát đã thực hiện năm 2016, tập trung vào các khu vực có vùng xoáy cục bộ, có khả năng phân tán các chất trong nước kém hơn và khả năng tích lũy độc tố trong trầm tích cao hơn (Sơn Dương, phía Đông cửa Nhật Lệ, Sơn Chà). Chương trình này tuân thủ đúng các quy trình kỹ thuật quan trắc môi trường biển, đảm bảo chất lượng và kiểm soát chất lượng trong quan trắc môi trường.

Kết quả phân tích cho thấy, các thông số trong mẫu nước hầu hết đều nằm trong giới hạn cho phép QCVN 10-MT:2015/BTNMT - Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước biển đối với vùng nuôi trồng thủy sản, bảo tồn thủy sinh. Đối với các thông số ô nhiễm trong thời gian xảy ra sự cố là thông số tổng Phenol và sắt (Fe), hầu hết giá trị của các thông số này tại tất cả các điểm quan trắc đều nằm trong giới hạn cho phép của QCVN 10-MT:2015/BTNMT và thấp hơn rất nhiều so với kết quả quan trắc năm 2016. Toàn bộ các mẫu trầm tích biển trong đợt quan trắc này đều có giá trị các thông số nằm trong giới hạn cho phép của QCVN 43:2012/BTNMT - Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng trầm tích.

Như vậy, nhìn chung, sau 01 năm xảy ra sự cố môi trường biển tại 04 tỉnh miền Trung, kết quả quan trắc, giám sát cho thấy chất lượng môi trường biển bao gồm nước biển và trầm tích biển tại 04 tỉnh miền Trung đã ổn định, đảm bảo cho mục đích nuôi trồng thủy sản, bảo tồn thủy sinh.

“Tác nhân gây ô nhiễm lớn nhất từ sự cố môi trường tập trung vào tầng nước đáy và trầm tích biển với sự tồn tại của dạng phức chất có xu hướng giảm dần theo thời gian do đặc điểm tự nhiên và khả năng tự làm sạch của môi trường biển khu vực này. Chính vì vậy, nếu kiểm soát tốt các nguồn thải từ khu vực ven biển thì nguy cơ tái ô nhiễm môi trường biển do vật chất từ tầng đáy đưa lên là khó có khả năng xảy ra”, Bộ Tài nguyên và Môi trường cho biết.

Ngoài ra, thực hiện Quyết định số 12/QĐ-TTg ngày 06/01/2017 của Thủ tuớng Chính phủ phê duyệt Đề án “Xác định thiệt hại, thực hiện bồi thường, hỗ trợ; khôi phục sản xuất và đảm bảo an sinh xã hội cho người dân bị ảnh hưởng do sự cố môi trường biển tại các tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế”, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã có Tờ trình số 36/TTr-BTNMT ngày 26/7/2017 trình Chính phủ xem xét, phê duyệt chủ trương dự án. Dự án đã được lấy ý kiến của Ủy ban nhân dân 04 tỉnh miền Trung và các Bộ: Kế hoạch và Đầu tư, Tài chính. Tổng kinh phí của dự án là 320 tỷ đồng. Nội dung của Dự án bao gồm các hoạt động đầu tư thiết bị quan trắc và chi phí quan trắc trong 02 năm sau khi dự án được phê duyệt của cơ quan trung ương và 04 tỉnh miền Trung. Hiện nay, dự án đang được Văn phòng Chính phủ xem xét, trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Các dữ liệu quan trắc môi trường sẽ được kết nối thông qua hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu và các ứng dụng công nghệ hiện đại trong giám sát, cảnh báo ô nhiễm môi trường biển từ trung ương đến địa phương.

Bên cạnh đó, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã phối hợp với Ủy ban nhân dân 4 tỉnh miền Trung, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Tài chính xây dựng và hoàn thiện dự án "Xây dựng hệ thống quan trắc và cảnh báo môi trường 04 tỉnh miền Trung", trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 1307/QĐ-TTg ngày 03/9/2017. Triển khai thực hiện Dự án, đồng thời Bộ đã có văn bản số 4879/BTNMT-KHTC ngày 18/9/2017 gửi Ủy ban nhân dân 04 tỉnh miền Trung đề nghị phối hợp với Bộ trong triển khai thực hiện dự án.

Vẫn tiếp tục giám sát và yêu cầu FHS thực hiện các cam kết

 

Tuy nhiên, một số nhiệm vụ vẫn chưa đảm bảo tiến độ theo yêu cầu, đặc biệt là hạng mục xây dựng bổ sung một số hồ trong Hệ thống hồ sự cố kết hợp hồ sinh học; nguyên nhân là do quá trình thẩm định, phê duyệt các thủ tục đầu tư, xây dựng kéo dài, đến nay vẫn chưa hoàn thành.

Vì thế, để đẩy nhanh tiến độ khắc phục hậu quả vi phạm và thực hiện các hạng mục công trình bảo vệ môi trường bổ sung, chuyển đổi công nghệ sản xuất của FHS như đã cam kết, trong thời gian tới, Bộ Tài nguyên và Môi trường tiếp tục chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành, địa phương, các cơ quan, nhà khoa học có liên quan thực hiện các công việc sau:

- Phối hợp chặt chẽ với các Bộ, ngành, Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh và các cơ quan khoa học trong nước và quốc tế kiểm tra, giám sát liên tục, định kỳ và đột xuất đối với FHS trong quá trình vận hành thử nghiệm; đôn đốc FHS đẩy nhanh tiến độ hoàn thành Khu liên hợp gang thép giai đoạn 1-1, trong đó có các hạng mục công trình bảo vệ môi trường phục vụ vận hành Lò cao số 02 và khẩn trương hoàn thành về xây dựng toàn bộ hệ thống Hồ sự cố kết hợp hồ sinh học để đảm bảo nước thải được xử lý theo tiêu chuẩn quốc tế trước khi xả ra biển; yêu cầu FHS phối hợp với các cơ quan khoa học nghiên cứu phương án xả nước thải bề mặt thay cho phương án xả ngầm ra biển như hiện nay;

- Phối hợp với Ủy ban nhân dân 4 tỉnh miền Trung triển khai hiệu quả dự án "Xây dựng hệ thống quan trắc và cảnh báo môi trường 04 tỉnh miền Trung"; trước mắt tập trung xây dựng, ban hành Quyết định đầu tư dự án.

Đồng thời, đề nghị Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh và các Bộ, ngành có liên quan tiếp tục triển khai các giải pháp sau đây:

- Ủy ban nhân dân tỉnh Hà Tĩnh tiếp tục chỉ đạo các cơ quan chức năng của tỉnh tăng cường nhân lực, chịu trách nhiệm tổ chức triển khai đồng bộ các biện pháp giám sát chặt chẽ quá trình vận hành thử nghiệm của FHS; trong đó chú trọng tổ chức cho người dân giám sát theo quy định của pháp luật.

- Bộ Xây dựng ban hành các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật để tái chế, tái sử dụng tro bay, xỉ đáy lò, thạch cao, xỉ luyện thép làm vật liệu xây dựng, tạo điều kiện thuận lợi cho việc xử lý các loại chất thải này của các nhà máy nhiệt điện, luyện cán thép tại Việt Nam nói chung cũng như của FHS nói riêng.

- Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ đẩy nhanh tiến độ đánh giá công nghệ làm nguội than cốc khô của FHS, đảm bảo công nghệ được chuyển đổi là tiên tiến, đáp ứng yêu cầu về bảo vệ môi trường; rà soát thiết kế cơ sở của Tổ hợp gang thép đã được thẩm định và yêu cầu FHS thực hiện theo đúng dự án đã được phê duyệt; trường hợp cần thiết có thể thuê đơn vị tư vấn nước ngoài để thẩm tra, rà soát thiết kế cơ sở nêu trên, đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế.

- Bộ Công an tăng cường các biện pháp an ninh, không để các đối tượng thù địch lợi dụng việc cho phép FHS vận hành thử nghiệm để xuyên tạc tình hình, kích động người dân biểu tình, gây rối, làm mất an ninh trật tự, an toàn xã hội.

- Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đẩy nhanh tiến độ triển khai Đề án "Xác định thiệt hại, thực hiện bồi thường, hỗ trợ; khôi phục sản xuất và đảm bảo an sinh xã hội cho người dân bị ảnh hưởng do sự cố môi trường biển tại các tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế”.

 

Trí Dũng
* Ý kiến bạn đọc
* Tin đáng chú ý
* Các tin liên quan