Cập nhật ngày 05/06/2014 - 15:05:49

           

“Bác” tin đồn Nhật Bản ngưng giải ngân vốn ODA cho Việt Nam

- Sau cuộc họp Việt Nam - Nhật Bản về các giải pháp tăng cường phòng ngừa tiêu cực, tham nhũng trong thực hiện các dự án giao thông vận tải sử dụng ODA vào ngày 2/6 vừa qua, đã có thông tin cho rằng, phía Nhật Bản sẽ dừng giải ngân vốn ODA cho Việt Nam.

Tuy nhiên, ông Nguyễn Xuân Tiến, Phó Vụ trưởng Vụ Kinh tế đối ngoại (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) khẳng định, không có chuyện này.

Cụ thể, ông Tiến cho biết, Nhật Bản vẫn duy trì bình thường phần viện trợ không hoàn lại cũng như các hỗ trợ kỹ thuật. 

Tại cuộc họp mới nhất liên quan đến vụ việc nghi vấn Công ty Tư vấn giao thông Nhật Bản (JTC) đưa hối lộ vào ngày 02/6 tại Hà Nội, đại diện các cơ quan của Việt Nam và Nhật Bản đã thống nhất các cách xử lý trước mắt như sau:

Một là, đối với các hợp đồng bị phát hiện có tiêu cực theo báo cáo của bên thứ ba của Công ty JTC, JICA sẽ ngưng giải ngân.

Đối với các hợp đồng khác của JTC và Tổng công ty Đường sắt Việt Nam, phía Việt Nam tiếp tục tiến hành điều tra.

Hai là, đối với các dự án mới có liên quan đến Tổng công ty Đường sắt Việt Nam, phía Nhật Bản sẽ phê duyệt sau khi phía Việt Nam thực hiện ba điều kiện: (i) Tiến hành điều tra sự thật liên quan đến vụ việc tiêu cực; (ii) Xử lý các cá nhân có liên quan và cuối cùng là thông qua xây dựng các biện pháp phòng ngừa phát sinh những vụ việc tương tự; (iii) Đối với các dự án mới khác, phía Nhật Bản sẽ phê duyệt trên cơ sở phía Việt Nam cam kết sẽ thực hiện các điều tra có liên quan nêu trên và xây dựng các biện pháp phòng ngừa phát sinh vụ việc tương tự.

Cũng phải nói rõ, hiện tại, chỉ có hợp đồng bị phát hiệu tiêu cực nêu trong báo cáo của Ủy ban độc lập của JTC mới bị JICA ngưng giải ngân. Các dự án khác, bao gồm viện trợ không hoàn lại và ODA vốn vay, không có sự tham gia của JTC vẫn tiếp tục triển khai và tiến hành giải ngân như bình thường.

Ông Tiến cũng chỉ rõ, đây là một nhân tố thúc đấy Việt Nam đẩy nhanh trong việc hoàn thiện thể chế để phòng chống tiêu cực, minh bạch hơn nữa việc thực hiện các dự án, đảm bảo việc sử dụng hiệu quả đồng vốn ODA, đảm bảo thực thi các cam kết của Việt Nam với các đối tác phát triển.

Thời gian vừa qua, Việt Nam đã có nỗ lực nhiều trong việc hoàn thiện hệ thống văn bản pháp luật cũng như giải ngân có hiệu quả các dự án sử dụng vốn ODA. Chỉ tính riêng các dự án ODA vốn vay Nhật Bản, trong tài khóa 2013 đã giải ngân 162,08 tỷ Yên (bao gồm cả vốn vay chương trình), đạt 20,3%. Đây là mức cao nhất trong số các quốc gia sử dụng ODA vốn vay của Nhật Bản cũng như cao nhất từ trước tới nay của Việt Nam.

Tuy nhiên, để nâng cao hiệu quả sử dụng vốn ODA trong thời gian tới, cùng với việc thực hiện các biện pháp phòng, chống tham nhũng như ban hành Quy tắc đạo đức và ứng xử trong đấu thầu đối với các dự án ODA Nhật Bản, Quy chế thí điểm về sự tham gia của bên thứ ba trong đấu thầu các dự án ODA Nhật Bản, hợp tác với Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) hậu kiểm một số gói thầu tại một số dự án ODA Nhật Bản, Bộ Kế hoạch và Đầu tư Việt Nam cũng sẽ xây dựng quy trình thanh tra, kiểm tra các dự án ODA nói chung, đặc biệt là các dự án ODA Nhật Bản. Đồng thời, tiếp tục lấy ý kiến sửa đổi, hoàn thiện các quy định có liên quan như: Luật Đầu tư, Luật Doanh nghiệp. Đồng thời, Luật Đấu thầu sửa đổi sẽ có hiệu lực từ 1/7/2014 và Luật Đầu tư công sắp được Quốc hội thông qua nhằm minh bạch hóa công tác đấu thầu, tài chính doanh nghiệp.

Các cơ quan có liên quan của Việt Nam và Nhật Bản đã hợp tác tích cực để điều tra và nhằm mục đích xử lý nghiêm minh những cá nhân và tổ chức liên quan đến vụ việc nêu trên. Đại diện của các cơ quan liên quan hai bên cũng đã có những buổi họp để nhằm đưa ra những giải pháp ngăn ngừa tiêu cực, tham nhũng trong việc thực hiện các dự án sử dụng ODA. Buổi họp ngày 2/6 là buổi họp gần đây nhất.

Trong kế hoạch, chúng tôi đã thống nhất tiếp tục đối thoại trong thời gian sớm nhất, có thể ngay cuối tháng 6, để có nhanh chóng giải quyết các vấn đề đã đặt ra. Mục tiêu là không để các tồn tại ở một vài dự án ảnh hưởng đến quan hệ tốt đẹp giữa Việt Nam và Nhật Bản.

Từ khi Chính phủ Nhật Bản chính thức nối lại việc cung cấp ODA cho Việt Nam tháng 11/1992 cho đến hết tài khoá 2013 (tháng 3/2014), tổng số tín dụng, bao gồm cả ODA vốn vay và tín dụng đặc biệt đồng Yên, tín dụng Miyazawa mà phía Nhật Bản đã cam kết là khoảng 2.320 tỷ Yên (tương đương khoảng 24 tỷ USD theo tỷ giá hiện nay). Nguồn vốn này đang được sử dụng để triển khai thực hiện các công trình và chương trình phát triển kinh tế lớn của Việt Nam trong các lĩnh vực: năng lượng, giao thông vận tải, nông nghiệp và phát triển nông thôn, bưu chính viễn thông, cấp thoát nước, hạ tầng đô thị, phát triển các doanh nghiệp nhỏ và vừa...

Nhiều dự án nói trên đã hoàn thành và đưa vào sử dụng, góp phần tích cực cho sự nghiệp phát triển kinh tế, xã hội của ta như đường số 5, các cầu trên quốc lộ 1, hệ thống thông tin cứu hộ ven biển, sân bay Tân Sơn Nhất, nhiệt điện Phả Lại, Phú Mỹ, cầu Bãi Cháy, cầu Thanh Trì, đường 10, 18, cảng Cái Lân, cảng Cái Mép - Thị Vải, cảng Đà Nẵng, cầu Cần Thơ, đại lộ Đông Tây TP. Hồ Chí Minh…

Trước đó, tại hành lang Kỳ họp Quốc hội, trả lời báo chí Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải Đinh La Thăng cũng đã khẳng định, không có chuyện Nhật Bản ngưng giải ngân tất cả các dự án ODA tại Việt Nam. Bộ trưởng cũng cho biết, đã chỉ đạo thanh tra các dự án không chỉ có JTC, không chỉ là đường sắt, mà thanh tra tất cả các dự án ODA của ngành giao thông vận tải, tự kiểm tra để phát hiện và xem xét lại. Chỗ nào mà cần chấn chỉnh có thể sơ hở về quản lý phải chấn chỉnh.

 

 

 

Diễn tiến xung quanh nghi án hối lộ ODA

- Yomiuri Shimbun trích đăng tháng ngày 20, 21/3/2014 cho hay Chủ tịch JTC Tamio Kakinuma thừa nhận JTC đã đưa hối lộ 130 triệu Yên để được tư vấn cho 4 dự án đường sắt có tổng trị giá 7,8 tỷ Yên, trong đó hối lộ cho một quan chức cao cấp về quản lý dự án ngành đường sắt Việt Nam 80 triệu Yên (16,4 tỷ đồng).

- Ngay khi báo chí Nhật Bản đưa tin, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng trước khi lên đường dự hội nghị thượng đỉnh an ninh hạt nhân ở Hà Lan đã chỉ đạo hai Phó Thủ tướng trực tiếp điều phối giải quyết vụ việc. Bên lề hội nghị, Thủ tướng có cuộc gặp song phương với Thủ tướng Shinzo Abe để trao đổi xung quanh vấn đề này.

- Văn phòng Chính phủ phát thông báo về ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc về làm rõ thông tin đưa hối lộ tại Tổng công ty Đường sắt Việt Nam. Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh tiếp xúc với Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam để trao đổi thông tin.

- Bộ Công an chủ trì, phối hợp với Viện KSNDTC, Bộ GTVT, Bộ Ngoại giao chủ động xác minh, làm rõ và liên hệ với các cơ quan chức năng phía Nhật Bản để thu thập hồ sơ tài liệu về vụ việc.

- Bộ trưởng GTVT chủ trì cuộc họp bất thường về thông tin công ty Nhật hối lộ để trúng thầu dự án ODA. Ngoài việc yêu cầu đình chỉ trưởng ban quản lý, một số người nghỉ hưu và chuyển công tác cũng đã được yêu cầu làm giải trình, Bộ trưởng cũng yêu cầu thành lập đoàn thanh tra rà soát tất cả các dự án mà công ty JTC tham gia, dừng giải ngân các dự án đang tiến hành, dừng đàm phán giai đoạn 2 với các dự án.

- Thứ trưởng Bộ Giao thông vận tải Nguyễn Ngọc Đông sang Nhật Bản xác minh thông tin về nghi án nhận hối lộ.

- Vụ việc được giao cho cơ quan tư pháp Nhật Bản điều tra.

- Chiều 25/3, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh có cuộc tiếp Đại sứ Nhật Bản Hiroshi Fukuda tại Hà Nội. Phó Thủ tướng khẳng định "Việt Nam kiên quyết xử lý nghiêm theo đúng quy định của pháp luật Việt Nam vụ việc nghi vấn đưa hối lộ của JTC cho quan chức Việt Nam nếu được điều tra là đúng./.

PV
* Ý kiến bạn đọc
* Tin đáng chú ý
* Các tin liên quan