Cập nhật ngày 30/10/2015 - 17:15:48

           

6 cơ hội và 5 thách thức trong thu hút FDI của Việt Nam khi gia nhập AEC

- Khi tham gia vào Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC) vào cuối năm 2015, Việt Nam sẽ có nhiều cơ hội thu hút các nhà đầu tư nước ngoài, nhưng cũng phải đối mặt với nhiều thách thức.

Đó là nhận định của PGS, TS. Đào Văn Hùng, Giám đốc Học viện Chính sách và Phát triển tại bui Hội thảo khoa học “Thuận lợi và thách thức trong thu hút đầu tư nước ngoài vào một số ngành của Việt Nam khi gia nhập Cộng đồng Kinh tế ASEAN”, ngày 29/10/2015 do Học viện Chính sách và Phát triển và Cục Đầu tư nước ngoài tổ chức.


 

6 cơ hi khi gia nhp AEC

TS. Đào Hoàng Tuấn, Học viện Chính sách Phát triển thay mt nhóm nghiên cu phân tích cợi thu hút nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài khi Việt Nam gia nhập AEC.

Sẽ có một làn sóng đầu tư mới khi Việt Nam gia nhập AEC. TS. Đào Hoàng Tuấn cho rng, năm 2005-2007, khu vc ASEAN ch thu hút được 4% dòng vn FDI toàn thế gii, nhưng đến năm 2013, con s này là 9%. FDI ni khi ASEAN trong nhng năm gn đây tăng nhanh hơn so vi FDI t bên ngoài vào ASEAN. T trng ca FDI ni khi trong tng ngun vn FDI tăng t dưới 10% năm 2000 lên 20% năm 2011.

Bên cnh đó, thị trường tiêu thụ sản phẩm hàng hóa được mợ̉ng làm gia tăng lợi ích quy mô cho các nhà đầu tư. C th, nếu dân s Vit Nam năm 2012 là 88,773 triu người, GDP bình quân đu người là 1.596 USD, thì dân s ca 10 nước ASEAN là 617,165 triu người, GDP bình quân đu người là 3.745 USD. Như vy, khi AEC tr thành 1 th trường thng nht thì quy mô th trường s gp 7 ln quy mô ca th trường Vit Nam và GDP bình quân đu người cao gp 2,3 ln GDP bình quân đu người ca Vit Nam.

Ngoài ra, thị trường nguyên liệu sản xuất được mợ̉ng làm giảm chi phí sản xuất cho các nhà đầu tư. Vic gim thuế và xây dng h thng hi quan t đng, th trường hàng hóa trong ASEAN được thng nht, các doanh nghip Vit Nam có th d dàng nhp các nguyên ph liu sn xut t các nước khác trong ASEAN đ tiến hành sn xut Vit Nam thay vì phi nhp khu t các nước ngoài khu vc đ tránh thuế và gim thi gian làm th tc hi quan.

Hiệp định đầu tư toàn diện ASEAN làm tăng lòng tin của các nhà đầu tư vào thị trường Việt Nam. Khi nhà đu tư thành lp doanh nghip Vit Nam và doanh nghip này đu tư sang các nước ASEAN khác thì s được hưởng tt c các ưu đãi như mt nhà đu tư trong ASEAN.

Các nhà đầu tư được nhận nhiều ưu đãi nếu đầu tư vào 12 lĩnh vực ưu tiên phát triển của ASEAN gm: sn phm t nông nghip, hàng không (vn ti hàng không), ô tô, đin t, thy sn, y tế, các sn phm cao su, dt may và mây mc, du lch, các sn phm g và dch v logistic cũng như thc phm, nông lâm sn.

Các nhà đu tư có th dùng Vit Nam làm cơ s sn xut đ thâm nhp th trường TPP. Khi TPP được ký kết, hành hóa Vit Nam xut khu sang th trường các nước thành viên khác (11 quc gia bao gm Australia, Bruney, Canada, Chile, Nht Bn, Malaysia, Mexico, New Zealand, Peru, Singapore, Hoa Kỳ) s được hưởng thuế sut 0% và các ưu đãi thương mi khác. Nhng ngành được d đoán s gia tăng mnh xut khu bao gm: dt may, da giày, lúa go, đ g và ni tht, thy sn và nông sn. Các đi th cnh tranh chính ca Vit Nam v xut khu các mt hàng này trong ASEAN như Thái Lan, Indonesia, Campuchia, Myanmar hin nay chưa tham gia đàm phán, ký kết TPP.

Và 5 thách thức

Bên cnh nhng cơ hi do gia nhp Cng đng Kinh tế ASEAN mang li, thì cũng có những thách thức mà Việt Nam phải đối mặt.

Môi trường kinh doanh của Việt Nam ci thin không đáng k so với các nước ASEAN khác. Nếu xét về chỉ số năng lực cạnh tranh quốc gia tại khu vực Đông Nam Á, Việt Nam đứng thứ 6 (sau Singapore, Malaysia, Thái Lan, Indonesia và Philippines). Vit Nam đang được xếp trên 3 nước là Lào, Campuchia, Myanmar – nhóm có đóng góp ch khong 4% GDP toàn khi. Trong khi đó, nhóm có năng lc cnh tranh cao hơn Vit Nam đang chiếm đến 88% GDP toàn khi.

Môi trường đu tư chưa hp dn và đang mt dn các li thế cnh tranh v lao đng so vi các nước trong khu vc. Chất lượng nguồn lao động thấp, chi phí lao động cao hơn các nước Lào, Campuchia. Tin lương ti thiu tăng nhanh hơn t l tăng năng sut lao đng hàng năm.

Các ngành thu hút được nhiều FDI và có kim ngạch xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam cũng chính là các ngành ưu tiên phát triển của nhiều nước ASEAN. Ví d: Thái Lan ưu tiên phát trin ngành ô tô và ph tùng ô tô, đin t, chế to máy, chế biến lương thc. Philippines ưu tiên ngành du lch, dch v kinh doanh, đin t, khai khoáng, bt đng sn... Do vy có s cnh tranh trong xut khu và hu hút FDI vi Vit Nam.

Chia sẻ những khó khăn, thách thức khi gia nhập AEC, TS. Lương Văn Khôi, Trung tâm Thông tin dự báo Kinh tế - Xã hội Quốc gia cho rằng cần đánh giá tác động của việc tham gia AEC, Việt Nam cần tham gia gì trong chuỗi giá trị. TS. Khôi cho rằng, ngành da giày hiện nay đang phải đối mặt với nguy cơ “bành trướng” của các doanh nghiệp FDI, trong 3 năm từ 2011-2014, nguồn vốn FDI tăng từ 0,5 tỷ USD lên 2 tỷ USD, nhiều công ty nước ngoài chuyển hướng sang Việt Nam, hiện doanh nghiệp FDI ngành da giày chiếm 77% kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam.

Chiến lược m rng cơ s sn xut ca Thái Lan (Thailand+1). Đ đón đu cơ hi thành lp AEC và thc hin mc tiêu đưa Thái Lan tr thành trung tâm công nghip ca khu vc, Thái Lan xây dng chính sách “Thailand+1” trong đó Thái Lan s kết ni các cm công nghip trong nước vi các nước láng ging Lào, Myanmar và Campuchia đ tn dng ngun nhân công giá r ca các nước này, nhm m rng th trường và cơ s sn xut cho nhng ngành thâm dng lao đng.

Tim lc tài chính t các ngân hàng Trung Quc cho các doanh nghip Thái Lan, MyanmarIndonesia. Rt nhiu doanh nghip ln ba nước trên được s hu bi người gc Hoa. Các doanh nghip này có kh năng huy đng tim lc tài chính t các ngân hàng Trung Quc đang ngày mt ln mnh./. 

Thanh Hà
* Ý kiến bạn đọc
* Tin đáng chú ý
* Các tin liên quan