Theo Tổng cục Hải quan, trong tháng 6 vừa qua, tổng trị giá xuất nhập khẩu hàng hoá của Việt Nam ước đạt 55,3 tỷ USD, tăng 1,5% so với tháng trước. Trong đó, tổng trị giá xuất khẩu ước đạt 27,3 tỷ USD, tăng 4,2% và tổng trị giá nhập khẩu ước đạt 28 tỷ USD, giảm 0,9% so với tháng trước.

Lũy kế 6 tháng đầu năm 2021, tổng trị giá xuất nhập khẩu hàng hoá của Việt Nam dự kiến đạt 318,02 tỷ USD, tăng mạnh 32,7% so với cùng kỳ năm 2020. Trong đó, đáng chú ý là tốc độ tăng của tổng trị giá nhập khẩu ở mức 36,6% so với tốc độ tăng của tổng trị giá xuất khẩu là 29%.

Diễn biến trên đang làm gia tăng nhập siêu trong thời gian gần đây. Theo Tổng cục Hải quan, cán cân thương mại hàng hóa của Việt Nam trong tháng 6/2021 ước tính thâm hụt thêm 700 triệu USD. Qua đó, nâng mức thâm hụt trong 6 tháng đầu năm nay lên 1,31 tỷ USD, trong khi cùng năm trước xuất siêu 5,87 tỷ USD.

Đâu là nguyên nhân dẫn đến nhập siêu đang gia tăng? Số liệu của Tổng cục Hải quan cho thấy, 6 tháng đầu năm nay, khu vực FDI ghi nhận trị giá xuất nhập khẩu lớn nhất cả nước khi ước đạt hơn 220,1 tỷ USD, chiếm 69% tổng trị giá xuất nhập khẩu của cả nước, tăng 36,6% so với cùng kỳ năm trước. Chiếm tỷ trọng xuất nhập khẩu cao như vậy, nhưng tổng trị giá xuất khẩu của khu vực doanh nghiệp này tăng 34,2%, thấp hơn so với giá nhập khẩu ước tăng 40%.

Mặt khác, một số mặt hàng có trị giá xuất khẩu lớn giảm, trong khi nhiều mặt hàng có trị giá nhập khẩu lớn gia tăng. Chẳng hạn, lượng xuất khẩu dầu thô trong 6 tháng vừa qua ước đạt 1.545.000 tấn, trị giá khoảng 739 triệu USD, giảm 37,9% về lượng và giảm 9,9% về trị giá so với cùng kỳ năm trước. Tương tự, xuất khẩu điện thoại các loại và linh kiện trong tháng 6/2021 đạt 2,7 tỷ USD, giảm mạnh tới 24,7% so với tháng trước…

Trong khi đó nhiều mặt giá có trị nhập khẩu lớn tăng mạnh. Cụ thể như, 6 tháng đầu năm nay nhập khẩu máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện của cả nước là 31,73 tỷ USD, tăng 20,6% so với cùng kỳ năm trước. Tương tự, 6 tháng qua, nhập khẩu máy móc thiết bị, dụng cụ và phụ tùng; nhập khẩu điện thoại các loại và linh kiện lần lượt tăng mạnh tới 37,3% và 48,7% so với cùng kỳ năm trước. Đặc biệt, ước đến hết tháng 6/2021, nhập khẩu ô tô nguyên chiếc các loại đạt 78.000 chiếc, với trị giá 1,79 tỷ USD, tăng tới 92,1% về lượng và tăng 94,7% về trị giá so với cùng kỳ năm trước.

6 tháng đầu năm nay, lực lượng hải quan đã phát hiện, bắt giữ, xử lý 7.105 vụ vi phạm, trị giá hàng hóa vi phạm ước tính hơn 1.533 tỷ đồng. Cơ quan hải quan khởi tố 11 vụ việc; chuyển cơ quan khác khởi tố 37 vụ…

Liên quan đến tình hình buôn lậu, Tổng cục Hải quan cho hay, trong tháng 6 vừa qua, dịch Covid-19 bùng phát với diễn biến phức tạp, khó lường, đã ảnh hưởng lớn đến hoạt động xuất, nhập khẩu. Lợi dụng tình hình dịch bệnh diễn biến phức tạp khiến cho việc kiểm tra, giám sát, kiểm soát hành lý của khách nhập cảnh qua tuyến đường bộ gặp nhiều rủi do lây nhiễm dịch Covid-19, các đối tượng đã vận chuyển trái phép ngoại tệ, vàng vào trong nước tiêu thụ.

Liên quan đến nhiệm vụ trọng tâm ngành hải quan cần tập trung triển khai, tại Hội nghị trực tuyến sơ kết công tác 6 tháng đầu năm, triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2021, do Tổng cục Hải quan vừa tổ chức, Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc đề nghị ngành phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ thu ngân sách cả năm; tiếp tục thực hiện hiệu quả công tác phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại; hoàn thiện thể chế, chính sách pháp luật trong lĩnh vực hải quan, đặc biệt là hoàn thành sớm Cơ chế tài chính đặc thù của ngành hải quan. Tổng cục Hải quan kịp thời tham mưu cho Bộ Tài chính để tham mưu Chính phủ các giải pháp thúc đẩy phát triển hoạt động xuất nhập khẩu...

“Giải mã” nhập siêu 1,31 tỷ USD
Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc yêu cầu ngành hải quan luân chuyển cán bộ, nhất là vị trí người đứng đầu. Ảnh: Tổng cục Hải quan

Bộ trưởng còn yêu cầu ngành hải quan tập trung thực hiện hiệu quả công tác giám sát, kiểm soát, kiểm tra, thông quan, kiểm tra sau thông quan, thanh tra công vụ; chú trọng bố trí, điều động luân chuyển cán bộ, nhất là vị trí người đứng đầu.../.