Giữ vững và phát huy vị thế của một tạp chí chuyên ngành uy tín, chất lượng

Tạp chí Kinh tế và Dự báo với hơn nửa thế kỷ hình thành và phát triển đã có những bước trưởng thành vượt bậc, từ Tập san trở thành tờ tạp chí có uy tín, là người bạn đồng hành của các nhà nghiên cứu, nhà hoạch định chính sách. Nhân kỷ niệm 55 năm ngày ra số Tạp chí đầu tiên, Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Trần Quốc Phương đã có những chia sẻ về những kết quả đạt được và định hướng phát triển đối với tờ tạp chí của ngành Kế hoạch và Đầu tư trong thời gian tới.

HƠN NỬA THẾ KỶ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN

PV: Năm 2022 đánh dấu cột mốc 55 năm hình thành và phát triển của Tạp chí Kinh tế và Dự báo. 55 năm là chặng đường dài gắn với sự phát triển của ngành Kế hoạch và Đầu tư nói riêng, của đất nước nói chung. Xin Thứ trưởng có thể cho một vài nhận xét, đánh giá về chặng đường đã qua của Tạp chí?

Thứ trưởng Trần Quốc Phương: Tuổi đời 55 năm của Tạp chí quả là một hành trình dài gắn với sự phát triển của ngành và của đất nước. Năm 1967, Tập san Công tác kế hoạch (tiền thân của Tạp chí Kinh tế và Dự báo) ra đời xuất phát từ những yêu cầu và điều kiện cụ thể của Ngành.

Đặc biệt, người chịu trách nhiệm làm Chủ nhiệm đầu tiên của tờ Tập san là đồng chí Đặng Thí, Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Kế hoạch Nhà nước, cho thấy sự coi trọng của lãnh đạo Ủy ban đối với tờ Tập san.

Trải qua 55 năm hoạt động, sự phát triển của Tạp chí Kinh tế và Dự báo đã đồng hành và gắn liền với những chiến lược phát triển của đất nước ta. Ngay từ những ngày đầu hoạt động, Tập san Công tác kế hoạch đã có những đóng góp trong việc tăng cường và cải tiến công tác kế hoạch.

Trong thời kỳ Đổi mới, Tạp chí Kế hoạch hóa đã cùng với các vụ, viện của Ủy ban Kế hoạch Nhà nước có những đóng góp quan trọng vào sự hình thành tư duy kinh tế mới, đổi mới cơ chế quản lý kinh tế.

Có thể nói, Tập san Công tác kế hoạch, sau này là Tạp chí Kế hoạch hóa và Tạp chí Kinh tế và Dự báo ngày nay, luôn có vai trò đi đầu trong việc thực hiện nhiệm vụ tuyên truyền, phổ biến những thông tin tổng hợp, có hệ thống về chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước trong thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội; trong định hướng hoạt động đầu tư phát triển của cả nước ta ở từng giai đoạn. Đây cũng là một lợi thế của Tạp chí với vị trí là cơ quan ngôn luận của Bộ Kế hoạch và Đầu tư.

Với cả hai công cụ truyền thông - tạp chí in và tạp chí điện tử Kinh tế và Dự báo kết hợp được cả truyền thống và hiện đại, là hai cánh tay nối dài trong việc thực hiện tốt nhiệm vụ tuyên truyền chủ trương, đường lối của Đảng và chính sách của Nhà nước về phát triển kinh tế - xã hội nói chung, của ngành Kế hoạch và Đầu tư nói riêng, góp phần thu hút các nguồn lực trong và ngoài nước cho đầu tư phát triển đất nước. Các bài viết, các ấn phẩm của Tạp chí, với thông tin phong phú, phân tích sâu các vấn đề kinh tế, xã hội đã được bạn đọc đánh giá cao và là nguồn tư liệu tham khảo bổ ích với cán bộ quản lý, những người nghiên cứu khoa học.

Thời gian qua, song hành với việc nâng cao chất lượng 2 ấn phẩm là tạp chí in và tạp chí điện tử, lãnh đạo của Tạp chí cũng đã nỗ lực, tăng cường phối hợp với các đối tác để tổ chức nhiều diễn đàn, hội thảo về các vấn đề kinh tế - xã hội đang được quan tâm, chú ý, nhằm tập hợp tri thức của các nhà quản lý, chuyên gia, cộng đồng doanh nghiệp và cá nhân, tổ chức có quan tâm để thảo luận chuyên sâu về chính sách phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng cơ chế, chính sách, đề xuất giải pháp góp phần phục vụ công tác điều hành của Chính phủ và Bộ Kế hoạch và Đầu tư. Điển hình như Diễn đàn “Phát triển thị trường vốn – cơ hội trong kỷ nguyên mới”; Hội thảo “Đổi mới sáng tạo: kết nối chính sách với doanh nghiệp Việt Nam” đã tạo được hiệu ứng tốt trong năm 2021.

Đặc biệt, năm 2022, trong chuỗi hoạt động chào mừng 55 năm Ngày tạp chí ra số báo đầu tiên, Tạp chí cũng đã tổ chức thành công Diễn đàn “Dự báo kinh tế Việt Nam năm 2022: Kịch bản tăng trưởng một số ngành kinh tế chính”; Hội thảo khoa học quốc gia “Thúc đẩy tăng trưởng xanh hướng tới phát triển bền vững: Kết nối tầm nhìn quốc gia với hành động của địa phương và doanh nghiệp”; Hội thảo “Hiện thực hóa cam kết của Chính phủ về phát thải ròng bằng 0: Cơ hội và thách thức đối với các doanh nghiệp”. Tôi đánh giá cao nội dung, chất lượng các hội thảo trên; những kết quả thảo luận tại các diễn đàn và hội thảo đã cung cấp những luận cứ khoa học quý báu, những gợi mở có giá trị thực tiễn cho việc thực hiện chiến lược tăng trưởng xanh, phát triển bền vững, góp phần vào thắng lợi của Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 10 năm 2021- 2030, Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2021-2025; giúp cho các doanh nghiệp Việt Nam giữ vững vị thế cạnh tranh, đồng thời góp sức cùng Chính phủ hiện thực hóa các cam kết tại COP26 đưa phát thải ròng về 0 vào năm 2050.

Có thể nói, các hội thảo do Tạp chí Kinh tế và Dự báo tổ chức đã có đóng góp tích cực không chỉ với công tác hoạch định chính sách, mà còn hữu ích đối với các doanh nghiệp, góp phần vào việc tuyên truyền các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước.

Như vậy, trong những năm qua, dù có những khó khăn, nhưng với sự nỗ lực của mình, Tạp chí đã rất chủ động tìm tòi khám phá phương thức mới trong hoạt động để không những có thể tồn tại, mà còn nâng cao uy tín và vị thế của mình, trở thành diễn đàn cho các nhà khoa học, các nhà hoạch định chính sách trao đổi những vấn đề nóng, thời sự về kinh tế - xã hội, góp phần thực hiện tốt nhiệm vụ chính trị của ngành Kế hoạch và Đầu tư.

Đó là sự nỗ lực, phấn đấu rất đáng khen ngợi.

Tôi chúc mừng Tạp chí Kinh tế và Dự báo về những thành tích rất đáng tự hào này!

NHỮNG ĐỔI THAY CẦN THIẾT TRONG THỜI GIAN TỚI

PV: Trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0, sự thay đổi trong cách vận hành và mô hình tổ chức của Chính phủ hiện nay, Thứ trưởng có gợi ý giải pháp gì để Tạp chí có thể phát triển hơn nữa trong thời gian tới?

Thứ trưởng Trần Quốc Phương: Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng luôn nhắc nhở rằng: “Nếu chúng ta không đi thật nhanh trong một thế giới thay đổi liên tục, thì sẽ bị tụt hậu”. Điều đó có nghĩa là muốn tồn tại và phát triển, thì phải vượt qua những thách thức và biến thách thức thành cơ hội. Yêu cầu đó không chỉ đặt ra đối với nền kinh tế cả nước, mà còn đối với cả khối báo chí nói chung.

Bối cảnh mới của đất nước đòi hỏi báo chí trong Bộ, trong đó có Tạp chí, phải đổi mới nội dung theo hướng từng bước nâng cao tính thực tiễn và hấp dẫn, thiết thực đáp ứng nhu cầu thông tin của đối tượng phục vụ.

Tôi cho rằng, trong thời gian tới, Tạp chí cần phát huy truyền thống quý báu 55 năm qua, trên cơ sở những thành công, nhìn nhận những mặt còn hạn chế, để hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chính trị được giao.

Trong bối cảnh hiện nay, cả thế giới đang trong cuộc cách mạng chuyển đổi số, các cơ quan báo chí cũng không nằm ngoài cuộc cách mạng ấy, bắt buộc phải chuyển đổi số, thay đổi toàn diện phương thức vận hành, quản lý, áp dụng công nghệ trong quy trình sản xuất nội dung, đảm bảo đúng giá trị nguyên bản của báo chí.

Công nghệ đã trang bị cho báo chí những khả năng mới, thay vì phục vụ đại bộ phận công chúng một sản phẩm đồng nhất, thì nay hướng tới tùy chỉnh, chuyên biệt hóa theo những nhu cầu riêng biệt, chinh phục các nhóm độc giả mới, phân phối nội dung hiệu quả hơn.

Giá trị của tạp chí khoa học nằm ở những đóng góp của nó đối với sự phát triển khoa học và ý nghĩa cụ thể mà tạp chí hướng tới.

Để tồn tại và phát triển trong bối cảnh công nghệ thông tin phát triển như hiện nay, các quốc gia cần tăng cường giao lưu, hội nhập trên tất cả các lĩnh vực, Tạp chí cần có những thay đổi mạnh mẽ: nâng cao chất lượng nội dung, đổi mới cách trình bày, xây dựng bộ máy chuyên nghiệp, phát triển hình thức xuất bản trực tuyến, mở rộng liên kết… Các yếu tố đó tạo điều kiện cho tòa soạn rút ngắn khoảng cách, nhanh chóng đứng trong hệ thống các tạp chí khoa học uy tín được tham khảo nhiều, đồng thời góp phần đưa các kết quả nghiên cứu, phát hiện mới của các nhà khoa học trong nước hướng đến cộng đồng khoa học quốc tế.

Tạp chí cũng cần không ngừng nâng cao năng lực tổ chức để kết nối các ý tưởng, sáng tạo trong khoa học trong xã hội, tập hợp chuyên gia, thông tin, kiến thức để xuất bản Tạp chí ngày càng chất lượng, có nhiều bài hàm lượng khoa học cao, tham mưu chính xác và kịp thời cho công tác hoạch định chính sách của Ngành và cho Đảng và Nhà nước.

Tăng cường phối hợp với các đối tác để tổ chức các diễn đàn, hội thảo về các vấn đề kinh tế - xã hội đang được quan tâm, chú ý, nhằm tập hợp tri thức của các nhà quản lý, chuyên gia, cộng đồng doanh nghiệp và cá nhân, tổ chức có quan tâm để thảo luận chuyên sâu về chính sách phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng cơ chế, chính sách, đề xuất giải pháp góp phần phục vụ công tác điều hành của Chính phủ và Bộ Kế hoạch và Đầu tư.

PV: Nhân kỷ niệm 55 năm Ngày ra số tạp chí đầu tiên, Thứ trưởng muốn gửi thông điệp gì tới toàn thể cán bộ, viên chức của Tạp chí?

Thứ trưởng Trần Quốc Phương: Kỷ niệm 55 năm Ngày ra số tạp chí đầu tiên là dịp để chúng ta tôn vinh những thế hệ đã ghi nên những mốc phát triển của Tạp chí trong thời gian qua.

Trong 55 năm qua, toàn thể lãnh đạo, cán bộ, viên chức Tạp chí đã luôn nỗ lực, cố gắng, vượt lên chính mình, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao.

Đối với một tạp chí khoa học ứng dụng như Tạp chí Kinh tế và Dự báo, sứ mệnh truyền cảm hứng cho những sáng tạo và phát kiến mới, đưa những giá trị của nghiên cứu sáng tạo vào thực tiễn, thúc đẩy thực tiễn phát triển... là điều cần được nhấn mạnh và được quan tâm đầu tiên. Làm báo đã khó, làm tạp chí còn khó hơn nhiều, bởi làm tạp chí cần nghiên cứu chuyên sâu hơn, góc nhìn điềm tĩnh hơn.

Trong thời gian tới, tôi mong toàn thể cán bộ, viên chức của Tạp chí sẽ không ngừng phấn đấu, trau dồi đạo đức cách mạng, nâng cao năng lực chuyên môn, tiếp tục đổi mới, sáng tạo trong trong công việc, để có thể đưa ra những sản phẩm tốt, những tác phẩm có chất lượng đến tay ban đọc, hoàn thành tốt nhiệm vụ tuyên truyền về các định hướng, chính sách của Đảng và Nhà nước nói chung, của Ngành nói riêng; trở thành diễn đàn phản biện chính sách tốt, trở thành một kênh phản biện, khoa học và uy tín, giúp thúc đẩy và góp phần nâng cao vị thế của Bộ, của ngành Kế hoạch và Đầu tư trong bối cảnh phát triển mới.

PV: Xin trân trọng cảm ơn Thứ trưởng!

(Theo Tạp chí Kinh tế và Dự báo số 30, tháng 10/2022)