Cập nhật ngày 21/07/2013 - 14:32:16

           

GS Chu Hảo:Trường công chất lượng cao hỏng từ điểm xuất phát

- Nghiên cứu kỹ các Quyết định của UBND TP. Hà Nội ta sẽ thấy rõ các khái niệm giáo dục chất lượng cao và xã hội hóa gáo dục đã được hiểu sai lệch, làm hỏng ngay từ điểm xuất phát một chủ trương quan trọng.

Ngày 24 tháng 6  vừa qua  UBND thành phố Hà Nội đã  căn cứ vào Luật Thủ đô hiện hành để ký  hai Quyết định số 20/2013/QĐ-UBND và số 21/2013/QĐ-UBND  ban hành  Quy định cụ thể áp dụng tại một số cơ sở giáo dục mần non, giáo dục phổ thông chất lượng cao. Ngay sau đó đã thông qua chủ trương xây dựng 35 trường công chất lượng cao ở các cấp với mức học phí lên đến 2,9 - 3 triệu đồng /tháng. 

 Dư luận xã hội đang xôn xao. Nhiều ý kiến không đồng tinh, cho rằng Hà Nội đã chủ trương xây dựng một loạt trường công dành cho con em các gia đình giàu có đủ tiền đóng học phí với giá “trên trời” mà chất lượng chỉ mới thấy “cao” ( theo các Quyết định kể trên ) ở chỗ trường sở khang trang hơn và được học  thêm một số môn phụ trợ ngoài các môn theo chương trình chuẩn có tính pháp lệnh. Các nhà chức trách thì khẳng định rằng họ làm đúng luật và thế mới là công bằng, là xã hội hóa. Dư luận thì băn khoăn : sự phân hóa giầu-nghèo lẽ ra phải được hạn chế tối đa trong học đường, đặc biệt là ở các bậc giáo dục  bắt buộc, thì Hà nội lại đi tiên phong trong việc khoét sâu thêm sự phân hóa ấy trong tâm hồn trẻ thơ. 

Trong bài trả lời phỏng vấn trên báo Đất Việt ngày 15 tháng 7 vừa qua GS Trần Hồng Quân ( nguyên Bộ trưởng Bộ Giáo dục ) có nói rằng : “Phải xây dựng một số ít các trường công chất lượng cao chỉ dành cho một số hạn chế học sinh (con nhà giầu- người viết xin được nhấn mạnh) là điều bất đắc dĩ và tạm thời trong giai đoạn trước mắt, chấp nhận sự thiếu công bằng xã hội ở mức độ nhất định”, và rằng  “Sẽ có tình trạng là với mức học phí cao quá thì chỉ có con nhà có tiền và học khá mới học nổi. Đó là điều các nhà giáo dục cũng như xã hội không mong muốn mà đành phải chấp nhận”. Nghe ngậm ngùi quá! Tại sao chúng ta lại phải đành như vậy?

Đúng là nước ta nghèo, “cung không thỏa mãn nhu cầu chi phí tối thiểu”, nhất là về cơ sở vật chất . Nhưng muốn có một số trường công chất lượng cao thì có thể có cách làm khác hợp lý hơn, chẳng hạn phương án sau đây. Ngân sách nhà nước và các khoản đóng góp từ thiện của xã hội (mà nay đang có xu hướng tập trung hơi nhiều vào  lĩnh vực tâm linh) hoàn toàn có đủ khả năng đầu tư để mỗi   tỉnh/thành phố lớn có một vài trường phổ thông trung học chất lượng cao theo đúng yêu cầu và ý nghĩa chuẩn mực, thích hợp với hoàn cảnh nước nhà.

Cơ sở vật chất tốt hơn hẳn các trường bình thường; tập thể thầy cô giáo được tuyển dụng đặc biệt và có đãi ngộ xứng đáng; học sinh không phải trả thêm bất kỳ khoản học phí nào, nhưng phải trải qua  kỳ thi tuyển khắt khe. Các học sinh có hoàn cảnh khó khăn còn có thể được hưởng học bổng hoặc/và chế độ nội trú. Nội dung các môn học chủ yếu theo chương trình chuẩn quốc gia nhưng được phép bổ sung và tinh giảm thật hợp lý. Như thế chúng ta vẫn có một số trường phổ thông công chất lượng cao mà vẫn đảm bảo cơ hội bình đẳng cho con em của mọi tầng lớp xã hôi ở mọi vùng, miền. Kinh nghiệm này không hề mới ở nhiều nước ngoài và ngay ở nước ta, chỉ có điều ở ta nó chưa bao giờ được thực hiện đến nơi đến chốn.

GS. Trần Hồng Quân nói đành phải chấp nhận có lẽ còn là bởi vì GS biết rằng UBND TP. Hà Nội đã  làm đúng luật pháp khi viện dẫn điếm a, khoản 3,  Điều 12 của Luât Thủ đô để  ra hai Quyết định nói trên. Điều ấy quy định : Xây dựng một số cơ sở giáo dục mần non, giáo dục phổ thông chất lượng cao trên địa bàn Thủ đô theo các tiêu chí về cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên, chương trình, phương pháp giảng dạy và dịch vụ giáo dục. Việc theo học tại các cơ sở giáo dục chất lượng cao theo nguyên tắc tự nguyện.”.  

À ra thế, việc xây dựng các trường công chất lượng cao cho con cái nhà giầu ở Hà nội đã được các nhà hoạch định chính sách dàn dựng từ khi xây dựng Luật Thủ đô. Trong bối cảnh hiện nay ở nước ta mệnh đề Việc theo học tại tại các cơ sở giáo dục chất lượng cao theo nguyên tắc tự nguyện sẽ được hiếu theo thông lệ là Phải có tiền nộp học phí cao thì mới được theo học.

 

Vậy là chúng ta đang đứng trước một việc đã rồi : Hà Nội làm đúng Luật,  nhưng chắc là không hợp đạo lý. Sửa Luật là việc gian nan, nhưng giải thích Luật để “lách” một cách hợp đạo lý đôi khi hiệu quả. Tôi xin đề nghị : Mặc cho ý đồ của những người đã cố ý gài nguyên tắc tự nguyện vào Luật là thế nào, nay ta cứ hiểu tự nguyện ở đây là tự nguyện thi vào các trường công chất lượng cao được thành lập theo phương án đã trình bày ở đoạn trước.

Nghiên cứu kỹ các Quyết đinh của UBND TP. Hà Nội ta sẽ thấy rõ các khái niệm giáo dục chất lượng cao và xã hội hóa gáo dục đã được hiểu sai lệch, làm hỏng ngay từ điểm xuất phát một chủ trương quan trọng. Ấy là chưa kể những lỗi kỹ thuât có khá nhiều trong văn bản, giống như tình trạng chung của nền hành chính quốc gia hiện nay.

Vì những lẽ đó tôi xin kiến nghị UBND t/p Hà Nội tạm dừng thực hiện hai Quyết đinh kể trên, tham khảo thêm ý kiến của các nhà khoa học- giáo dục và thảo luận kỹ ở HĐND thành phố trươc khi làm tiếp các bước sau,  để Thủ đô ta không vội vàng góp phần làm cho nền giáo dục quốc dân  vốn đang có nhiều bất cập lại thêm một bất cập nữa.

GS Chu Hảo

Theo ĐVO

* Ý kiến bạn đọc
* Tin đáng chú ý
* Các tin liên quan